Şikâyet süresi ne zaman başlar?

Süre altı aydır ve kişinin fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlar (TCK m.73).

Şikâyetimi geri alabilir miyim?

Kanunda aksi yazılı olmadıkça şikâyetten vazgeçilebilir. Vazgeçme kural olarak kovuşturmanın düşmesine yol açar; ancak vazgeçmeyi kabul etmeyen sanığı etkilemez.

Şikâyete Bağlı Suçlarda Altı Aylık Şikâyet Süresi

Q: Şikâyet nereye yapılır?

Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk birimlerine (CMK m.158).

Ceza hukukunda suçların büyük çoğunluğu, savcılığın kendiliğinden soruşturma başlatmasını gerektirir. Ancak kanun, bazı suçlarda soruşturma ve kovuşturmanın yapılabilmesini mağdurun şikâyetine bağlamıştır. Bu suçlarda şikâyet hakkının süresi içinde kullanılması gerekir.

Altı aylık süre

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 73. maddesine göre, soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlı olan bir suç hakkında yetkili kişi altı ay içinde şikâyette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz.

Bu süre, kişinin fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği veya bildiği günden itibaren başlar. Fail bilinmiyorsa süre, failin öğrenildiği tarihte işlemeye başlar. Ancak her hâlde şikâyet, suçun tabi olduğu dava zamanaşımı süresi içinde yapılmalıdır.

Hangi suçlar şikâyete bağlıdır?

Bir suçun şikâyete bağlı olup olmadığı, Kanun'da o suçun düzenlendiği maddede ayrıca belirtilir. Örneğin:

Basit kasten yaralama (TCK m.86/2),
Hakaret (TCK m.131'de sayılan istisnalar dışında),
Mala zarar vermenin temel şekli (TCK m.151/1).

Aynı suçun nitelikli halleri şikâyete bağlı olmayabilir. Örneğin yaralamanın silahla işlenmesi ya da hakaretin kamu görevlisine görevinden dolayı işlenmesi gibi hallerde savcılık kendiliğinden soruşturma yapar. Bu nedenle olayın hangi madde kapsamında kaldığı ayrıca değerlendirilmelidir.

Şikâyet nereye yapılır?

Şikâyet, Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk birimlerine (polis, jandarma) yapılabilir (5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.158). Şikâyetin yazılı dilekçe ile ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılması mümkündür. Olayı, tarihini, failin kimliğini ve varsa delilleri açıkça gösteren bir başvuru, sürecin sağlıklı ilerlemesine yardımcı olur.

Şikâyetten vazgeçme

Şikâyetçi, kanunda aksi yazılı olmadıkça şikâyetinden vazgeçebilir. Vazgeçme kural olarak kovuşturmanın düşmesi sonucunu doğurur. Ancak şikâyetten vazgeçme, vazgeçmeyi kabul etmeyen sanık bakımından hüküm ifade etmez (TCK m.73).

Süreyi kaçırmamak için

Olayın ve failin öğrenildiği tarih not edilmeli; bu tarihi gösteren belgeler (mesaj, e-posta, tutanak) saklanmalıdır.
Sağlık raporu, görüntü kaydı ve tanık bilgileri gibi deliller vakit kaybetmeden güvence altına alınmalıdır.
Olayın şikâyete bağlı olup olmadığından emin olunamıyorsa, süre beklenmeden başvuru yapılması tercih edilmelidir.